Columns

Met enige regelmaat verschijnt er een column welke vaak betrekking heeft op de relatie tussen mens, werk en werkomgeving (huisvesting, facility management, kantoorinnovatie en/of telewerken). Hieronder een selectie:

21 Bouw je eigen brede droomschool

door Michaël Geerdink

Deze maand bezocht ik met mijn jongste zoon, die digitale communicatie studeert aan de Hogeschool Utrecht, de Nationale Onderwijstentoonstelling in de Jaarbeurshallen. Hij was vooral op zoek naar boeiende ICT-toepassingen in het onderwijsleerproces, maar ik kon het niet laten de achterste hal te bezoeken. Want in die hal exposeerden de schoolinrichters. Bij de toegang tot de hal stond een leuk setje. U weet wel zo’n klaptafel met bankje, en anders dan de afbeelding hiernaast ook voorzien van inktpot. Voor mij als ruim vijftigjarige een nostalgie! Uit het ontwerp en de uitvoering wordt al snel duidelijk: zo’n setje mocht ook niets kosten maar moest wel duurzaam zijn. De laatste weken staan alarmerende verhalen in de krant over de kwaliteit van het onderwijs: onze kinderen kunnen niet meer rekenen en spellen, en waar Appelscha ligt kunnen ze je ook niet meer vertellen. Wij konden dat wel na 6 klassen lagere school. Ik weet hoe dat komt. Kijk maar naar dat bankje hiernaast en denk maar aan de hoge ramen van de klas. Willem Wilmink schreef er het schitterend gedicht ‘De oude school’ over:

Ach, zou die school er nog wel zijn,
kastanjebomen op het plein,
de zware deur,
platen van ridders met een kruis
en van Goejanverwellesluis,
geheel in kleur.

De brede school
Het mooie van het gedicht van Wilmink is dat hij je meeneemt in de nostalgie. Voor mij als kind was de school een veilige wereld. Overzichtelijk. Duidelijk. De vraag is of de scholen die we tegenwoordig bouwen, ook die sfeer kunnen oproepen. Want tegenwoordig bouwen we brede scholen. Dat wil zeggen dat in de regel meerdere scholen één groot gebouw bevolken. Maar een brede school is meer dan een school. Het is ook vaak een bibliotheek, een wijkpost, buitenschoolse opvang, een bejaardensoos. Alles in één gebouw. En dat is wel zo handig, want het scheelt geweldig in de exploitatie. In Castricum bijvoorbeeld vormt de brede school een onderdeel van een wooncomplex. Onder die school is een grote parkeergarage en het geheel is voorzien van de nieuwste snufjes op het gebied van milieutechnische maatregelen.
U begrijpt dat de scholen in zo’n complex tal van voorzieningen delen (Waarom dan twee speelplaatsen? Twee aula’s?) hetgeen ten goede komt aan een mooie sluitende exploitatie. Aan alles wordt gedacht: zonnepanelen op het dak, kunst in de tuin. Maar als we in de lokalen komen, staan daar toch weer die vertrouwde tafeltjes, stoeltjes, bankjes en tafeltjes.

Schoolmeubilair
Op het Internet vond ik een afbeelding van modern schoolmeubilair. U kent het vast en zeker. Oerdegelijk, sterk, stapelbaar, handig schoon te maken en op de website aangeprezen als ‘hufterproof’. Zelf zitten we in onze kantoren op een volledig NEN-gecertificeerde stoel en aan een hoogwaardig bureau; maar onze (klein)kinderen zitten (nog) aan zo’n setje. Want wat gebleven is, is de gedachte: ‘Het mag vooral niets kosten!’ Op de beurs raakte ik in gesprek met een directeur van een basisschool. Zij vertelde me trots hoe de inrichting van haar school was gegaan. Met het team hadden ze een middag winkelend doorgebracht in een zo’n donkerblauwe blokkendoos met gele letters op de gevel, op het drukbezochte industrieterrein aan de zuid-oost kant van de stad. Ze waren bij de aanschaf van kantoormeubilair ver onder het budget gebleven en de afschrijvingslasten waren miniem te noemen. Van de (ergonomische) kwaliteit van het materiaal wist ze weinig. Dat was kennelijk ook niet zo relevant.

Bouw je eigen droomschool!
Op sommige plekken in Nederland nemen het bestuur en de leerkrachten het heft in handen en denken na over wat naar hun idee de ideale school moet zijn. De school is niet van architecten en ontwerpers, maar allereerst van leerkrachten, kinderen en ouders. De Christelijke Basisschool De Fontein te Harmelen organiseerde onlangs een prachttentoonstelling onder de titel: Bouw je eigen droomschool! Leerkrachten, kinderen en ouders leefden zich uit in de meest mooie en fantastische ontwerpen. Een speelplaats op het dak, een school met een zwembad, een spannend kasteel met hoeken en gaten om te werken, te spelen en te leren. Een klaslokaal alleen te bereiken via een glijbaan, de school als een soort stad met lokalen die snel van bestemming kunnen veranderen. Kortom: een droomschool is een plek waar iets te beleven is. En uiteindelijk in het klaslokaal: futuristisch meubilair, gezellige lees- en keukentafels, stoelen maar ook een lekkere leesbank, een fijne computerhoek. Een aula als een arena, maar in een oogwenk ook een toneelschuur of een speellokaal. Ik besluit maar met mijn lievelingsdichter Wilmink:

Het moet er allemaal nog zijn,
de deur, de bomen en het plein,
de grote heg,
alleen die mooie lichte plaat
waarop een kleine dessa staat,
is misschien weg.

Home | Voorwaarden | Disclaimer